Улстөр / 2017/12/13 / 74

Л.Мөнхбаясгалан: Надад албан тушаал биш хэвлэлийн эрх чөлөө л хэрэгтэй​



Related imageЛ.Мөнхбаясгалан Монголын эрэн сурвалжлах сэтгүүл зүйн салбарт 20 гаруй жил ажиллаж байна. Сонины салбараас телевизийн нэвтрүүлэгт “урваад” таван жил болж байгаа түүний бэлтгэн олон нийтэд хүргэдэг “Цензургүй сурвалжлага”, “Цензургүй яриа” нэвтрүүлэг Монголын сэтгүүл зүйд шинэ өнгө төрхийг тодорхойлж байгаа юм. Сэтгүүлч Л.Мөнхбаясгалан хамгийн сүүлд оффшорын гэх тодотголтой улс төрийн томоохон бүлэглэлийн хууль бус үйлдлийн талаар хоёр цуврал сурвалжлага хийгээд байгаа билээ. Мөн сүүлийн хэд хоногт нийгэм даяар шуугиан тариад байгаа Тагнуулын ерөнхий газрын дарга асан Б.Хурц, Хууль зүйн сайд асан Ц.Нямдорж нарыг “Цензургүй яриа” нэврүүлэгтээ урьж ярилцсан. Тэгвэл “Цензургүй сурвалжлага”, “Цензургүй яриа” нэвтрүүлгийн хөтлөгч, редактор Л.Мөнхбаясгалантай ярилцлаа.


-Та бид хоёр анх удаагаа ярилцаж байна. Танаас ямар ч цензургүйгээр асуулт асууна шүү. Та шууд хариулаад явчихна биз дээ?

-Тэг тэг, чи асуу. Би цензургүй хариулаад явчихъя.

-Сүүлийн хэд хоногт таны бэлтгэн олон нийтэд хүргэсэн Оффшор бүсэд бүртгэлтэй улс төрчдийн эзэмшлийн компаниудын талаарх нэвтрүүлэг нийгэм даяар шуугиан тариад байна. Эхний эрэн сурвалжлах нэвтрүүлэг Ерөнхий сайд асан Сү.Батболд, Гадаад харилцааны сайд Д.Цогтбаатар нарын бүлэглэлийн талаар байсан. Та жил гаруй хугацаанд энэ нэвтрүүлгийг хийсэн гэсэн. Энэ талаар ярилцлагаа эхлэх үү?

-2016 оны дөрөвдүгээр сард Олон улсын Эрэн сурвалжлах сэтгүүлчдийн консерциум (ICIJ) оффшорын бүсэд ямар хүмүүс байгаа талаарх мэдээллийг задалж дэлхий нийтэд ил болгосон. Үүний өмнө УИХ-ын гишүүн асан С.Баярцогтын оффшор дэлгэгдэж монголчууд оффшорын тухай ойлголттой болчихоод байсан үе. Тэр цагаас миний нэвтрүүлэг эхэлсэн. Эхний нэвтрүүлгийг манай баг хамт олон Монголдоо хийсэн. “Оффшор данс эзэмшигчдийн мөрөөр” гэсэн нэртэйгээр нэвтрүүлгээ бэлтгэхдээ дэлхий даяар байгаа монгол хүмүүсийн тусламжтайгаар баримт цуглуулж, Монголоос шаардлагатай гэсэн мэдээ материал, баримтыг цуглуулаад хийсэн юм. Нэвтрүүлэг хийснийхээ дараа гайгүй сайн нэвтрүүлэг хийчихлээ гэж тэр үед дотроо бодож байлаа. Харин сүүлийн хоёр нэвтрүүлэг хийсний дараа анх хийсэн нэвтрүүлгээ ихэд голж байгаа. Баримт дутуу, инээдэмтэй нэвтрүүлэг болсон юм шиг санагдаад байна. Гэхдээ анхны оффшорын талаарх нэвтрүүлэгт С.Баярцогтын нуугаад байсан хоёр найзынх нь нэгийг ил гаргаж чадсандаа бас сайн юм гэж харж байгаа. Тэр үед УИХ-ын сонгууль дөхчихсөн байсан үе шүү дээ. Нэвтрүүлгийн дараа Олон улсын Эрэн сурвалжлах сэтгүүлчдийн консерциум (ICIJ)-тай холбоо бариад, элсэх хүсэлт бүхий материалаа өгсөн. Ингээд АНУ руу явах гээд онгоц хоёр цагийн дараа хөөрөх гэж байхад надад гэнэтхэн цагдаагийн байгууллага хилийн хориг тавьсан. Мөн эрүүгийн хэрэг үүсгэн шалгасан. Огт хийгээгүй хилс хэргээр шалгасан. Зургаан сар гаруй хугацаанд намайг тагнаж, чагнаж, араас дагасан. Мөрдөн байцаагч дууддаг. Өдөржин суулгачихаад мэдүүлэг авахгүйгээр явуулдаг. Мөн арав гаруй цаг байцаасан гээд л маш олон дарамт шахалт ирж байсан. Анхны нэвтрүүлэг гарсны дараа дэлхийн өнцөг булан бүрт байгаа монголчууд надтай холбоо барьж надад тусалсан юм. Ингээд намайг хилсээр шалгасан эрүүгийн хэрэг ч хэрэгсэхгүй болох шийдвэр гарч, хилийн хориг тавигдсан. Ингээд л би нэвтрүүлгийнхээ араас 1.7 жилийн хугацаанд тасралтгүй явсан даа. Энд тодруулж хэлэх нэг зүйл байна. Оффшорын баримтыг зөвхөн Олон улсын Эрэн сурвалжлах сэтгүүлчдийн консерциум (ICIJ) гаргаж тавьсан. Панамын хуулийн фирмийн оффшор дансны мэдээллийг бүрэн эхээр гаргаж тавьсан. Тэр материалд манай улсын 49 хүн байсан. Харин манай баг энэ хилийг давж ажилласан. Сингапурт, Малайз, Хонконг, ОХУ, Герман, Англид хайгуул хийж чадсан. Олонулсын Эрэн сурвалжлах сэтгүүлчдийн консерциум (ICIJ) дээр би өнгөрсөн наймдугаар сард очсон. Би тэнд очихоосоо өмнө бүх материалаа гартаа оруулсан байлаа. Ингэхийн тулд эхлээд Англи, Австрали, Филиппиний сэтгүүлчидтэй холбогдсон. Мэргэжил нэгт сэтгүүлчид маань тусалж, бичиг баримтуудыг надад өгч байсан. Ингээд ICIJ-тайгаа хамтран ажиллаж эхэлсэн. Одоо ч бид холбоотой ажиллаж байна. Зөвхөн гадаадын улс орнуудын баримтнаас гадна Монголдоо баримт бүрийг чинээнд нь тултал эрэл хайгуул хийсэн дээ. Материал болгоныг ширхэгчлэн араас нь явж тулгасан. Баримтуудаа эцсийн цэгт нь хүртэл шалгасан. Оффшор данстай компанийн эзэд, хувь зэмшигч болгоныг бид илрүүлж, олж мэдэж чадсан. Нэг компанид гэхэд 80-100 хүн байх жишээтэй. Хүн бүрийг бид хэн бэ гэдгийг тогтоож, шалгасан. ОХУ, Малайз гээд л дэлхийн олон орноос хүмүүс тухайн компанийн хувьцааг эзэмшдэг. Зөвхөн захирлууд нь гэхэд л 20 гаруй хүн байлаа. Тэр бүрийг нягталсан. Асар их цаг хугацаа хөдөлмөр зүтгэл шингэсэн дээ. Ингээд л нэвтрүүлэгтээ орох хүмүүсийн талаарх судалгааны материалыг нарийвчлан судалж байгаад хоёр цуврал сурвалжлагаа олон нийтэд хүргээд байна. Би өнгөрсөн жилийн тавдугаар сард УИХ-ын гишүүн Сү.Батболд, Гадаад харилцааны сайд Д.Цогтбаатар нараас ярилцлага авсан. Тэд оффшор данстай компаниудтай огт холбогдолгүй гэдгээ хэлсэн. Бас баримт үзүүлж байсан. Тухайн үед үнэхээр холбогдолгүй юм байна гэж бодож байлаа. Тэгсэн материалыг ухаад байхаар улам хөврөөд баримтууд ар араасаа цувраад л гараад ирээд байсан. Яг л матрёшка шиг л нэг баримтыг задлахаар дахиад өөр баримт гарч ирээд байгаа юм. Ингэж бид жинхэнэ цагаан захтнуудын хэрэгтэй нүүр тулсан юм. Тэд Монголын сэтгүүлчид, ард түмнийг энэ мэдээллийг хэзээ ч олж чадахгүй, мэдэхгүй гэж бассан. Харин бид басааг нь гаргалаа. Тэд энэ баримтыг хэзээ ч олж чадахгүй гэж бат итгэж байсан тул хэтэрхий бардам ажилласан байсан. Тийм учраас илтэд худлаа ярьдаг. Гаднаас нь харахаар өндөр албан тушаал хашдаг. Соёлтой, боловсролтой, зөв өнгө төрхтэй байгаад байдаг. Гэтэл цаад талдаа хууль бусаар ажилладаг нь одоо ил болсон. Үүнийг олон улсад санхүүгийн дээрэм гэж үздэг юм байна лээ. Тэд Монголдоо татвар төлж байгаа, төсвийн мөнгөнөөс огт аваагүй гээд байгаа боловч үнэн хэрэгтээ шал худлаа. Эрх мэдэл, албан тушаалаараа нөлөөлж хууль бус үйлдлээ хийдэг. Өөрсдийнхөө өмнөөс “тоглуулдаг“ тоглоомын хүнтэй, тоглоомын компанитай, автомат хариулагчтай их догь оо, тэд. Харин эцэст нь тоглоомын хүүхэлдэй болсон “дүр”-үүдийн хувь заяа эмгэнэлтэйгээр төгсдөг. Тэдгээр хүмүүсийн хувь тавилан сүүлдээ буруугаар эргэдэг. Эх орноосоо зугтаадаг, шоронд ордог....

-Сү.Батболд, Д.Цогтбаатар нартай холбоотой өөр ноцтой баримт үлдсэн үү?

-Баримт зөндөө үлдсэн. Бид зөвхөн 30 хувийг нь гаргаж тавьсан. 70 хувь нь байна. Учир нь би хаширлаа шдээ. Цагдаад хилс хэргээр шалгагдаж үйлээ үзсэн. Тэдний хууль хяналтынхантай нийлж яаж дарамт шахалтад оруулдаг технологийг бид бүрэн мэднэ. Өөр нэг зүйл нь бүх материалаа гаргаж тавина гэх юм бол 4-5 цагийн нэвтрүүлэг болно. Баримтнаас баримт гаргаад байвал үзэгчид төөрнө. Тийм учраас 40 минутын нэвтрүүлэг хийж 30 хувийн баримтаа гаргалаа. Биеэ хамгаалах баримтаа авч үлдсэн. Бас араас нь дахиад нягтлах зүйл байна. Шүүхийн өмнө гаргаж өгөх ч баримт бий.

-Ерөнхий сайд асан С.Баяртай холбоотой баримтыг олон нийтэд хүргэсэн. 28 тэрбум төгрөгийн үнэ бүхий долоон байртай гэдгийг баримттай ил гаргаж тавьсан шүү дээ?

-Тийм ээ. Бид ер нь аливаа зүйлийг ажиглахдаа тааруу юм шиг санагдсан. Баримтуудыг хангалттай олоод анализ хийхээр эхний байшинг худалдаж авахдаа бага мөнгөөр авсан байдаг. Яагаад хямд үнэтэй байр байна вэ гэхээр С.Баяр ажлаа хийгээгүй байгаа байхгүй юу. Оюутолгойн гэрээг хийснийхээ дараа байр нь улам үнэтэй болоод метр квадрат нь хэд дахин нэмэгдсэн байдаг. Анх 635 мянган ам доллараар эхэлсэн байр Оюутолгойн гэрээний дараа гурван сая долларын байр болтлоо өсч байх жишээтэй. Ер нь төрийн өндөр албан тушаалтнуудын үндэслэлгүйгээр баяжиж байгаа байдлыг судлаад үзэхээр ажил үүрэгтэй нь дандаа холбоотой байдаг юм байна лээ. Жишээ нь Д.Цогтбаатарыг гүйцэтгэгч байсан юм байна лээ гэж харж байгаа. Яагаад Ж.Оюунгэрэл Капитрон банкны хоёр хувийг эзэмшиж байгаа хүний мөнгийг даагаад хувьцаа худалдан авах болов. ТУЗ-ын дарга нь шүү дээ. Үүнд хардах өнцөг байна. НИК-ийн хувьчлал холбоотой юм биш биз. Тухайн үед Баганбанди, Отгонбилэг нарын үйлдлийг ч сөхөх ёстой юм шиг.

-Таны хийсэн нэвтрүүлгийг үзэж байхад төрийн өндөр албан тушаалтнууд Монголыг эзэнгүй мэт авирлаж, байгалийн баялгийг үнэгүйдүүлж, өөрсдөө баяжиж байгаа нь шууд харагдаж байна лээ. Энэ талаар та ямар бодолтой байна вэ?

-Товчхон шууд хэлэхэд “Хууль баталж, хуу хамна” гэдэг чинь энэ байхгүй юу. Тэд өөрсдийн эрх ашигт зориулсан хуулиа баталж, таатай орчин бүрдүүлнэ, хэвлэл мэдээллийг худалдаж авна. Оффшор бүсэд компани нь данстай хүмүүсийг ажиглаад хараарай. Дандаа л байгалийн баялгаар баяжсан хүмүүс байдаг юм. Одоогийн манай баячуудын баяжсан түүх ашигт малтмал, тендер хоёр дээр л тогтож байна шүү дээ. Ер нь бол ганц оффшор ч гэхгүй эрэн сурвалжлах нэвтрүүлгийг хийхэд маш их судалгаа баримт цаг хугацаа шаардагддаг юм байна гэдгийг ясандаа мэдэртэл ойлголоо. Бас багаар ажиллах ёстой, судалгааны ажлыг маш сайн хийх хэрэгтэй. Зөвхөн Сү.Батболдтой холбоотой материалыг хэвлэж авахад энэ өрөөний тал хэмжээг дүүргэсэн цаас хэвлэсэн гээд бод доо.

-Та нэвтрүүлгээ хийхдээ санхүүгийнхээ асуудлыг хэрхэн шийдсэн бэ?

-Ингэхэд миний цалин нэлээд өндөр шүү. Намайг сарын 500 мянган төгрөгийн цалингаар ийм ажил хийгээд байна гэж бүү бодоорой. Би С1 телевизэд сард дөрвөн контент бэлтгэж өгдөг. Энэ телевизийн үндсэн ажилтан биш. Өнгөрсөн жил гэхэд сард зургаан нэвтрүүлэг нийлүүлж байсан. Тэгээд ч би бас хувийн жаахан аж ахуйтай, санхүүгийн хувьд би хөл дээрээ тун дажгүй тогтчихсон хүн шүү. Санхүүгийн хувьд эрх чөлөөтэй болсон гэж хэлж болно. Бас надад туслах хүмүүс олон байдаг. АНУ яваад очиход гэртээ хонуулах, очих газарт хүргээд өгөх, хоол ундаар дайлах гээд маш олон хүн тусалж дэмжсэн. Монголчуудаас тусламж хүсэхэд давхиад л ирдэг. Мөн сэтгүүлчдийн эрхийг хамгаалдаг олон улсын сэтгүүлчдийн байгууллага ч дэмжлэг үзүүлсэн.

-Танд дарамт ирдэг үү ...

-Анх ирдэг байсан. Харин одоо бол шууд дарамт ирэхгүй. Харин цагдаа шүүхээр дарамт ирнэ. Бас ах дүү хамаатан саднаа нуух хэрэгтэй болдог. Зодуурыг нь тэд л хүртэнэ шүү дээ. Одоо бол би юунаас ч айхаа больсон. Үсрээд л үхнэ биз.

-Танд дээрх хоёр бүлэглэлийн талаарх нэвтрүүлгээс гадна өөр хүмүүсийн талаар ноцтой баримт байгаа юу?

-Байгаа. Ерөнхий сайд асан С.Баярынх бол 28 тэрбум төгрөгийн асуудал яригдаж байгаа. Тэгвэл дахиад нэг хүн бий. Нэвтрүүлэг бэлтгэсэн боловч гаргаагүй. Тэр хүнийх бүр 60 тэрбум төгрөгний асуудал шүү. Уг нь энэ сардаа багтаагаад гаргачихъя гэж бодсон ч зарим нэг судалгаа арай дутуу юм шиг санагдаад түр хойш нь тавьчихсан байгаа. Эфирт өгчихвөл өгчихмөөр санагдаад хорхой хүрээд л байлаа. Гэвч арай л дутуу санагдаад... Сэтгүүлч хүн ноцтой, сенсаацтай материал олохоороо хурдхан гаргамаар нэг тийм хорхой хүрдэг дээ. Цаанаасаа ямар нэгэн юм хатгаад байгаа юм шиг санагдаад сэтгэл хөөрөлд автдаг. Би яг тийм хөөрлөө давж гарч чадсан. 20 гаруй жилийн дараа хөөрлөө дарж нэвтрүүлэг хийлээ. Үхтлээ судалсан араас нь явсан нэг нэвтрүүлгээ хойш нь тавьж үзлээ. Ингэснээр би өөрийгөө ялан дийлж, сэтгэл хөдөлгөөнөө барьж чадсан. Үүндээ сэтгэл маш хангалуун байгаа. Харин нэвтрүүлгийг нь энэ удаа хойш нь түр тавьсан хүн бол гайхалтай эх оронч хүн... (инээв) Ард түмэн түүнд итгэдэг. Гэхдээ бүгдээрээ биш л дээ. Дийлэнх нь. Тэр хүн эх орон, ард түмэндээ хайртай л гэнэ. Тэгсэн үнэн чанартаа шал өөр хүн байгаа...

- Тэр хүний тухай нэвтрүүлгийг хэзээ гаргахаар төлөвлөж байгаа вэ?

-Ойрын хэдэн сардаа ч байж магад. Эсвэл жилийн дараа ч байж магад. Жаахан араас нь яваадахъя. Юу гарч ирэх бол, сонин санагдаад байгаа. Бас зарим нэг мэдээллийг нягтлах шаардлагатай байна.

-Та мэргэжлийн кайф авч чадсан уу?

-Би 20 гаруй жил эрэн сурвалжлах сэтгүүл зүйгээр ажиллая гэж мөрөөдсөөр ирсэн. Өмнө нь олон ч зүйлийг бичиж, хийж байлаа. Гэхдээ тэр бүхэн эрэн сурвалжлах сэтгүүл зүйн бүтээл биш байсан байна лээ. Одоо л жинхэнэ эрэн сурвалжлах сэтгүүл зүй гэж юу юм бэ гэдгийг ойлгож хийж эхлээд байна. Өмнө ажиллаж байсан 20 жил юу ч биш юм шиг санагдсан. Би одоо л жинхэнэ бүтээл хийж эхлэх гэж байна. Би долоо хэмжиж нэг огтолж чадаж байгаа. Бас долоо хэмжчихээд огт огтлохгүй байж болдог гэдгийг ойлгосон. Надад тийм чадвар суусан.

-Ойрын үед та юу хүсч байна вэ?

-Одоо Сү.Батболд, Д.Цогтбаатар, С.Баяр нар намайг шүүхэд өгчихөөсэй гэж маш их хүсч байна гээд боддоо. Тэд оффшоргүй гэсэн баримтаа үүрээд би оффшортой гэсэн баримтаа үүрээд шүүх дээр, эсвэл Цензургүй ярианд уулзахыг маш ихээр хүсч байна.

-Цензургүй яриа” нэвтрүүлэг олон нийтийн үздэг нэвтрүүлгийн нэг болсон. Саяхан гэхэд дуулиан шуугианы эзэн болоод байгаа ТЕГ-ын дарга асан Б.Хурц, Хууль зүйн сайд Ц.Нямдорж нартай ярилцлага хийсэн. Таныг Б.Хурцаас яриа авахдаа өөрийнхөө хүүхэд шиг байсан. Ц.Нямдоржоос асуухдаа дагавар хүүхдээ ад үзэж байгаа юм шиг асуусан гэж шүүмжлээд байгаа?

-Ер нь миний нэвтрүүлэгт орж байгаа хүмүүс цүнх дүүрэн баримт аваад ирдэг. Энэ тийм чухал биш. Би асуух асуултаа асуудаг. С.Баярцогт манай нэвтрүүлэгт ирэхдээ би конкурсын шалгалт өгөх гэж байгаа юм шиг л мэдрэмж төрж байна гээд ярьж байсан. Босоо Ганбаа хоёр цүнхтэй баримт аваад ирсэн. Б.Хурц шууд нэвтрүүлэгт орохдоо “Чи надаас ямар асуулт асуух вэ” гэж асуусан. Би хэлэхгүй гэдгээ ч хэлсэн. Гэхдээ үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн 50 тэрбум төгрөгийнхөө баримтыг аваад ирээрэй гэж хэлсэн юм. Яг үнэндээ би түүнийг бассан байхгүй юу. Б.Хурцад тэр баримт байхгүй гэж нэвтрүүлэгт орохдоо хүртэл бардам бодож байлаа. Дээрээс ОХУ-д сургууль төгсөөгүй гэж бат итгэж байсан. Тэр хоёр баримтыг гаргаад ирэхээр нь яаж ч чадаагүй. Миний хувьд тэр хоёр асуултан дээр уначихсан. Би хоёр удаа мэргэжлийн тагнуулчтай ярилцлага хийсэн байгаа. Нэг нь Б.Хурц, нөгөөх нь Баатар генерал. Дээрээс нь Дамирангийн Энхбатын хэргийн асуултыг асуусан. Би “Өдрийн сонин”-д сэтгүүлчээр ажиллаж байхад энэ талаар манай сонин маш их бичиж байсан. Тэр хүн шоронгоос манай сонинд захиа бичиж байсан. Би юу гэж бодож байсан гэхээр Б.Хурц, Д.Энхбатыг хулгайлаад хортой тариа хийгээд Монголд авчирсан. Бүр ТЕГ-ын дор байдаг гэх шоронд хийгээд тарчлааж, тамлаж, толгой дээгүүр нь буудсан хүн нь Б.Хурц гэж бодож байлаа. Тэгсэн барьж өгөөд Германы онгоцны буудал дээр гаргаж өгчихөөд үлдсэн юм байна гэж сая л ярилцлагынхаа үеэр мэдлээ шүү дээ. Ярилцагчийн хувьд тэр маш сонин хүн. Карьер нь төгсөөгүй, генерал цолтой мэргэжлийн тагнуулч хүнтэй ярилцлага хийнэ гэдэг амаргүй байсан. Гэхдээ Б.Хурц санаандгүй тэр ярилцагыг эргүүлж чадсан. Би ярилцлагын турш надтай алалцаад дуусах байх гэж бодсон шал өөр байдлаар хандсан. Магадгүй энэ нь түүнд ашигтайгаар эргэсэн байх. Харин Ц.Нямдорж сайдтай өмнө нь хоёр удаа ярилцлага хийчихсэн ярианых нь тактикийг мэднэ л дээ. Надад бол Нямдорж гуай судалчихсан обьект юм. Тэр хүн ямар ч ярилцагчаа өөртөө ашигтайгаар эргүүлж, дагуулж тонгордог хүн. Маш уран ярина. Ямар ч сэтгүүлчийг хөнгөхөн саваад л өөрийнхөөрөө гараад ирдэг этгээд л дээ. Харин энэ удаа энэ арга барилд нь автахгүй юм шүү гэж хичээсэн. Чадсан. Ер нь хатуухан ярих хэрэгтэй юм байна гээд л шууд ярьсан. Мань хүн нэлээд барьц алдаж сандарч байгаа нь мэдрэгдсэн. Ер нь улс төрчидтэй нялганахгүй шууд асуугаад явчих хэрэгтэй. Нямдорж гуайн хувьд би зөв тактиктай орж, асуусан. Асуултынхаа хариултыг ч авч чадсан. Ерөнхий сайд асан Ч.Сайханбилэг миний нэвтрүүлэгт хоёр удаа орсон. Би “Та эх орондоо хайртай юу” гээд асуухаар уурлаад хариулж чадахгүй болчихдог. Бүр хоёр удаа шүү дээ. Хэрэв гуравдахь удаагаа орвол энэ асуултаа гурав дахь удаагаа тавина даа.Ерөнхийлөгч асан Элбэгдорж ч гэсэн миний дэвжээнд өвдөг шороодсон юм шүү. Түүний уран үгээр бөмбөгдөх боломжийг хааж тоглосон болохоор мань хүн эвгүй болчихсон л доо. Ер нь ярилцагч бүртээ тактик болосруулна, тэгээд л эхэлнэ дээ. Ярилцлага гэдэг бол тоглолт л доо. Хурц бол миний төсөөлөөгүй, сонин этгээд. Түүнтэй дахин нэг удаа ярилцах боломж олдвол... би боломжийг 1000 хувь ашиглана. Гэхдээ нийгмийн массд тохируулж сэтгүүлч хүн ажлаа хийж болохгүй. Хурцын хувьд би түүний авчирсан баримтуудыг урж хаяад доромжлоод хөөгөөд гаргах байсан уу... Үгүй шүү дээ. Энэ ярилцлага түүх болон үлдэнэ, би бат итгэлтэй байна. Саяны Нямдорж гуайн ярицлага ч гэсэн.

-Таныг нэвтрүүлэг хийх болгонд мэргэжил нэгт хүмүүс дургүйцэж хүлээж авах юм. Яагаад тэгдэг юм бол?

-Сэтгүүлчид сэтгүүлчдээ хайртай баймаар санагдах юм. Гэвч тун харамсалтай. Атаа жөтөөнөөсөө болоод бас мэргэжлийн ур чадвараасаа шалтгаалаад нэгнээ алах нь холгүй байх юм. Би нэг зүйлийг ярилгүй орхих гэж байна. Үүнийгээ ярьчихаад асуултад чинь хариулт өгч болно биз дээ.

-Болно?

-Намайг өнгөрсөн жил хилс хэрэгт шалгагдаж байхад Монголоос яв гэж хүмүүс дарамталсан. Хэзээ ирэхийг чинь бид мэднэ гэсэн. Би хилийн хориотой байгаа яаж Монголоос явах юм бэ гэж тэднээс асуухаар ОХУ-ын хилээр гаргаж өгнө гэж хэлдэг. Тэгэхээр Монголын улс төр, хуулийн байгууллага дамнасан мафи ийм хэмжээнд ажиллаж байна. Харамсалтай нь үүнийг одоо дэлгэх аюултай. Үүнээс цааш би юм ярьж чадахгүй. Намайг тэгж чадаж байгаа юм чинь өөр олон хүнийг ингэж дарамталсан байх. Үүнээс болж олон хүн эх орноосоо зугтаасан гэж бодож байна. Яагаад би нэвтрүүлэг хийснийхээ төлөө шоронд орж, эсвэл эх орноосоо хөөгдөх гэж. Энэ зүгээр л ажлаа хийж байгаа сэтгүүлч шүү дээ. Тэгэхээр манай мафийн сүлжээ аймаар болсон.

-Та Ерөнхийлөгчийн сонгуулиар Х.Баттулгыг дэмжсэн. Ялсных нь дараа таныг өндөр албан тушаал авна гэсэн олон хүн байсан. Та албан тушаалд очих гэж байгаа юм уу?

-Би одоо 40 нас гарч явна. Манай үеийнхэн Монголын сэтгүүл зүйг нуруун дээрээ үүрч явах цаг нь ирсэн. Сэтгүүл зүй дундаа л ярьж байгаа шүү. Түүнээс манай үеийнхэн улс эх орныг аваад явж байна. Дүү нартаа үлгэр дуурайлал өгөөд явахын оронд албан тушаалд ямар их хайртай юм бэ. Би сонгуулийн дараа тэдний өмнөөс ичиж үхэхээ шахсан шдээ. Мундаг гэдэг сэтгүүлчид бүгд албан тушаалд очсон. Нөгөө шударга сэтгүүл зүй, ёс зүй хаачсан бэ. Би л ганцаараа албан тушаал аваагүй үлдсэн. Өлсөж үхэх гээд байгаа юм уу. Нөгөө бичиж байсан мэргэжлийн үнэт зүйлээ шууд хаяад албан тушаалд очих гээд гүйчихсэн. Яасан ч албан тушаалд хайртай юм. Үүнд аймаар гутарсан. 2017 онд надад албан тушаалын санал ирсэн. Би хүлээж аваагүй. Надад ганцхан хэвлэлийн эрх чөлөө хэрэгтэй. Би дуртай ажлаа хийгээд сэтгүүлч мэргэжилдээ үнэнч явна. Надад энэ л хангалттай би жаргаж явна.

Э.Хүрэлбаатар

Dnn.mn



  • зочин · [202.9.40.206] · 2018/01/05

    Худалдагдсан сэтгүүлчид хэвлэлийн эрх чөлөө хэрэггүй.


  • zocin · [124.190.37.26] · 2018/01/01

    Mongold Nyamdorj geec Mafias hun bolgon aij baihad zorigtoi baina. Nyamdorjid dolignosod uhlee. Tuiuniig doloogcid udahgui


  • ЖЕНКОГИЙН МӨНХБАЯСГАЛАН · [202.179.27.11] · 2017/12/25

    ЖЕНКО ДОЛЬ ХАВ ЛХАГВАСҮРЭНДЭЭ ӨВДӨХӨД НЬ МӨНГӨ ӨГЧ БАЙНА УУ?


  • ZOCHIN · [150.129.143.164] · 2017/12/24

    CHi shudraga bus staad hkunee zaabal buruutgahk gej asuudag. Ter TZn talaar , men gadaadiin nekhriig shorongiin hkaalgaar oruulaad , shuud gargaad gert ni hkariulsan Elbegeeg gargaachee, eer zendee ulsaa hkudaldsan hkumuus bgaa shuu , shudraga bus baina


  • tuya · [150.129.142.37] · 2017/12/21

    mundag chadvarlag setguulch yag unen zuviig olohin tuluu ajilladag sain setguulch nitgii shantech buuj uguurui ajild ni amjilt husiye


  • зочин · [66.181.160.52] · 2017/12/14

    ХУВЬЧЛАЛ ХИЙЖ БАЯЖСАН ДА.ГАНБОЛД, БАНК ИДСЭН БААБАР, ГАЗАР ЗАРСАН БАТҮҮЛ НАРААР НЭВТРҮҮЛЭГ ХИЙГЭЭЧ


  • Харин ч ийм ёс зүйтэй, дайчин Монголоо гэсэн сэтгэлтэй хүмүүсийг албан тушаал эрх мэдэл өгөх хэрэгтэй. Хийж байгаа ажил нь улам нь эрчимжиж Монголын нийгэм цэвэршихэд тустай гэж үздэг хүний нэг байна. Мөнхбаясгаланг шалгуурыг нь хангадаг юм бол АТГ-ын ойролцоо Баасан эгчийн орчим байлгаад байвал ч их зүйл шуударна гэж хараад байгаа шүү. Өнөө цагт энэ мэт Монголын төлөө гэсэн эр зоригтнуудаар Монголын төр дутаж байгааг ард түмэн мэдэрсээр байгаа юм даа... Тууштай эр зоригтнууд л Монголын төлөө үргэлж зогсох юм даа. Эр зоригийг нь мохоочихгүй л байвал ард түмэн нэртэй бэртэгчингүүдэд уг нь тустай байх...... Та нар хийхийг нь хий... Бусад нь халбагдахыг нь халбагдана.... ???


  • zochin · [66.181.180.230] · 2017/12/14

    Boroo goldiin gereeg uzeh heregteidee. Anh Altai trade ashigiin heden % avahaar tohirsoniig uzeech. Yun Batu mining, uunii hajuud ochuuhen shuu.


  • Zochin · [122.201.23.226] · 2017/12/14

    их хурлын гишүүн Сарангэрэл , Саранчимэг нарыг хархаар дургүй хүрээд байх юум .Тэдний мэддэг юум гэж юу байсиим юум болгонд оролцоод л худлаа хуцаж байхаар сэтгүүлчийнхээ ажлыг хүн шиг хйигээд л явж байвал барав .Үнэхээр болимоор юум нам дагаж далдагнжа яваал УИХ-ын гишүүн болсон Ичиж амьдар БАС сайд гээд байгаа юумаа Ичээч өөрсөдөөсөө


  • Иргэн · [59.153.113.216] · 2017/12/13

    Шал мангар ярилцлагууд хийснийгээ дөвийлгөөд?! Өөрийгөө жаахан боловсруул?! Тийм сүрхий юм бол 1996-2000 оны өмч хувьчлалын талаар нэвтрүүлэг хийгээч?!?!


  • Зочин · [150.129.143.136] · 2017/12/13

    Талийгаач Дашбалбар агсан үнэхээр таныг оролдсон нь үнэн юм уу. Угаасаа өөрөө өдөөд байхад нь тоохгүй болохоор хор хутгасан юм уу? Дашбалбар гуай эмсийн дотоод хормой руу хэзээ ч асахгүй хүн л дээ уг нь. Цензургүй хариулаач. Зарим нэвтрүүлэг чинь маш их хөдөлмөр зарж, мэдээ мэдээлэл баримт нотолгоо цуглуулж байж бүтснийг нь үзсэн. Тэр тал дээрээ мундаг. Ялангуяа Лхагвасүмбэрэлийн хэрэг дээр.


  • Zochin · [103.229.121.253] · 2017/12/13

    Manaid hevleliin erh choloo heternuu gehees baga daa guu baihaa.


  • зочин · [66.181.160.77] · 2017/12/13

    Асуулт ч гэж асуулт, хариулт ч гэж хариулт ёстой нохойн баас шиг юм болжээ.


  • unshigch · [202.21.106.129] · 2017/12/13

    Цензуртэй ярилцлага болдог шүүдээ. Давгадорж, Түвшинбаяр, Хурцтай хийсэн ярианууд . Харин эзнийхээ дургүй хүмүүстэй эрээ цээргүй ярилцаж гутаах гэж чармайж байгаа харагддаг


  • Зочин · [103.9.90.130] · 2017/12/13

    Эрчүүд хувиараа ажил хийхээрээ гал тогоонд хоол хийнэ, төрд ажиллахаараа худалч хулгайчийн үүрэг гүйцэтгэнэ Монгол жудаг ёс суртахуун гээгдсэн Эрчүүд минь амьтай, гэрийн ёсонд боловсроод төрийн ёсонд захирагдаж сурах хэрэгтэй байна.


  • Zochin · [122.201.19.86] · 2017/12/13

    Battulgiin tumur zamiin talaar nebtruuleg hiigeed uguuch tegbel ch jinhene setguulch


  • Зочин · [103.9.90.130] · 2017/12/13

    Шударга байснаараа Та олон хүнтэй нөхөрлөхгүй ч зөв хүнтэй нөхөрлөнө.


  • Зочин · [203.91.112.146] · 2017/12/13

    ene khun zugeer mungund khudaldagdsan zakhialgiin setguulchintser


  • Ц.Гэрэлцэцэг · [103.9.90.130] · 2017/12/13

    Уучлаарай Баяр хүргэе


  • Ц.Гэрэлцэцэг · [103.9.90.130] · 2017/12/13

    Майр хүргэе Амжилт хүсье.Эрүүл байгаарай


  • dundaj mor · [103.11.193.202] · 2017/12/13

    Тэр энэ цагийн баатар эмэгтэй


  • Зочин · [188.226.170.140] · 2017/12/13

    .ЧАДВАЛ ЖЕНКОГИЙН ТӨМӨР ЗАМААС ИДСЭН 700 САЯ ДОЛЛАР, ЭРДЭНЭ НИЙГМИЙН ДААТГАЛААС БАЯЖСАН ТАЛААР ЮМ ХИЙГЭЭЧ. ЧАДАХГҮЙ ШДЭ..


  • хулгайч · [122.201.21.33] · 2017/12/13

    Зиа Монголчуудаа нэг зүйл асууя Монголын баялгийг цөөхөн хүн хулгайлжил байг уу


  • Зочин · [122.201.19.86] · 2017/12/13

    Тэмцэж яваа нэгнээ битгий муул дэмжиж ажилмаар байна.


  • Зочин · [203.91.115.45] · 2017/12/13

    хэвлэлийн эрх чөлөө гэчихжээ бас новшийн хүүхэн хар масын толгойг Яаж эргүүлж байгааг дээр дооргүй харж байна балай Ярилцлаганд нь хүмүүс ороод өөрсдийгөө доош нь хийлгүүлээд л энэ хүүхнээс сайн гарахгүйээ


  • Зочин · [66.181.169.162] · 2017/12/13

    2020 оны сонгуульд эмэгтэйчүүдийг илүү их дэмжих хэрэгтэй болов уу.


  • Зочин · [66.181.169.162] · 2017/12/13

    Өнөөгийн нийгэмд эмэгтэй хүний ур ухаан асар их дутагдаж байна даа. Эрчүүд хамгийн их шуналтай амиа бодсон хүмүүс байдаг бололтой. Нийт офшоорчдийн 99,8% нь эрэгтэй 0,2% нь эмэгтэй байна даа.


  • Зочин · [66.181.169.162] · 2017/12/13

    Зоригтой мундаг сэтгүүлч муухан эрчүүдээс хамаагүй илүү хүүхэн дээ. Амжилт хүсье. Нийгмээр дүүрэн далдганасан эрчүүд дургүй хүрмээр тэдний нүдэнд эх орон харагддаггүй зөвхөн албан тушаал мөнгө харагддаг. Бүр дургүй хүрмээр. Мундаг эмэгтэйчүүд байна аа байна.


  • NERGUI · [27.123.214.103] · 2017/12/13

    bagabandiin talaar eren surwaljilj newtruulge hiigeerei ene hund ih hoo biidee


  • Зочин · [59.153.114.208] · 2017/12/13

    Сэтгүүлч Уламбаяр,Дөлгөөн нар энэ шүүр унасан "сэтгүүлч"авхайн талаар үнэнийг өгүүлсэн."ҮГЭЭР ХҮНИЙГ ҮХҮҮЛЖ Ч ЧАДНА" гэгчээр 90-ээд оны дундуур "СЭРҮҮЛЭГ" сонингоор нэртэй.улс төрч,МУ-ын төрийн соёрхолт яруу найрагч О.Дашбалбарыг балбасаар сүр сүлдийг нь доройдуулж шороонд булж амарсан даа.МУНДАГ БАЙГАА БИЗ.С1-д очоод ЦЯ нэвтрүүлэг утгаа алдсан ...?!


  • МУ-н иргэн · [203.91.118.180] · 2017/12/13

    чи өөрийгөө хэн гээд бодсон зивда вэ? хүний сугны үс байхаа боль. Асуулт, хийж байгаа үйлдэл болгон захилга.


  • Зочин · [203.91.115.38] · 2017/12/13

    Battulga ispert zooson, ulsiin uildveruudiig haanhiin hujagiin mongoor avsan talaar ariad ogoch


  • мундаа · [119.40.98.162] · 2017/12/13

    Намайг шоронд байхад энэ хүүхэн ялтан Нямлхагва дээр ирж албаны бичиг цаас амьны бөгс бөөрний ажил хийдэг байсныг би нүдээрээ харсан рецитив хэрэгтэн Дамирангийн Энхбатын дотны найз нь Нямлхагва шүү дээ


  • Монгол · [202.21.106.122] · 2017/12/13

    МАФИ бол эх орно доо хайртай байх идэж уусантай нь хатуу тэмцдэг байх хэрэгтэй БАЯРын ГӨЛӨГ БАГА ХУЦААРАЙ


  • 1 · [202.21.106.122] · 2017/12/13

    БАЯЫН СУ БАТБОЛЫН гөлөгнүүд бага хуцаараа


  • аа · [202.21.106.122] · 2017/12/13

    ТЭР МУНДАА бага хуцаараа ,өөр ийм нэвтрүүлэг хийчэх хүн байгаа юм уу аан амжилт


  • mgl · [202.21.106.122] · 2017/12/13

    муухан эрээс хамаагүй илүү хүүхэн шүү амжилт болгоомжил хоёрыг хүсье илүү их ийг хийгээрэй амжилт бас дахин амжилт


  • Зочин · [202.9.43.100] · 2017/12/13

    Нэг талыг барьсан ийм сэтгүүл ч байдаг юм уу? Хэвлэлийн эрх чөлөө ярьж хүмүүсийн тархи толгойг угааж эздэдээ л тус хүргэнэ биз дээ.Тэнцвэртэй л мэдээлэл хүргэж байвал уг нь сайн юмсан, мөнгөний төлөө ч юу ч хийх юм даа.


  • мундаа · [119.40.98.162] · 2017/12/13

    Намайг шоронд байхад энэ хүүхэн ялтан Нямлхагва дээр ирж алба амьны аль нь мэдэгдэхгүй ажил хийдэг байсныг би нүдээрээ харсан рецитив хэрэгтэн Дамирангийн Энхбатын дотны найз нь Нямлхагва шүү дээ


  • Зочин · [202.131.233.251] · 2017/12/13

    Далчигараасаа болж үхдэгүй ээ, Даравгараасаа болж үхдэг гэж үг бий дээ. Цензургүй яриа одоо нэг их чухал нэвтрүүлэг байж чадахаа байжээ. Хүмүүс өөрийн чинь яриаг сонсоод ач холбогдол өгөхөө байж. Өөр шинэлэг байвал зүгээр...


  • t · [124.158.113.3] · 2017/12/13

    ofshorchidiin gar huluud duugai bai


  • Зочин · [202.9.41.181] · 2017/12/13

    amjilt husii


  • ganaa · [66.181.170.2] · 2017/12/13

    za ch bi ene huuhend itgehee boljihchdee


  • Zochin · [202.131.243.190] · 2017/12/13

    Tiim ch shudarga setguulch gevel hudlaa. Bas l neg sensaatsiin ezen. Tiim l ih notolgootoi barimtuud bgaa yum bol ter shuuh tsagdaad ni ogood shalguulaad batlaach ee. Bgaa l geed bga ch unend oir yum haragdahgui l bna sh de.


  • зориг бүхнийг ялна. · [124.158.106.141] · 2017/12/13

    Амжилт хүсье. Хир барагын хүн ийм зориг гаргаж бичиж , нэвтрүүлэг хийж чадахгүй. Болгоомжтой байхад илүүдэхгүй. Гэм хийсэн хүмүүс муулах тактиктай бичвэр бичсэн харагдана.


  • Са ах · [66.181.160.107] · 2017/12/13

    Сайн охин зоригтой бай,өөрийгөө хамгаалах баримтаа заавал нийтэд дэлгэх хэрэггүй.Ахмад сэтгүүлчийн хувьд хэнд ч сэтгэл оюунаа бүү худалд тэгвэл чи жинхэнэ сэтгүүлч болно. Амжилт.


  • Зочин · [188.166.87.191] · 2017/12/13

    ...ЧАДВАЛ ЖЕНКОГИЙН ТӨМӨР ЗАМААС ИДСЭН 700 САЯ ДОЛЛАР, ЭРДЭНЭ НИЙГМИЙН ДААТГАЛААС БАЯЖСАН ТАЛААР ЮМ ХИЙГЭЭЧ. ЧАДАХГҮЙ ШДЭ....


  • Erhem · [45.79.80.59] · 2017/12/13

    Dulguun unen heljee


  • Үнэнхүү · [183.177.101.234] · 2017/12/13

    Энэ сэтгүүл ч маш хөдөлмөрч шудраг бүхний төлөө амиа өгөхөөс ч буцахгүй мундаг хүн байна. Энэ муулаад бичээд байгаа нөхдүүдийн хувь заяан харлаж магдгүйшүү. Болгоомжтойл байгаарай. Үнэнд хэнч гүйцэгдэддэггүй юм.


  • Шударга иргэн · [66.181.184.115] · 2017/12/13

    Хурцтай хийсэн ярилцлага чинь зохиомол хэн үзсэн инээдтэй л юм болсон доо. Та 2 урьдчилж бэлдсэн юм шиг байсан. Инээгээ л..... сайхан жүжиглэлт.Чи тий мундаг юм бол монгол орны минь газар нутгийг зарсан урвагч нарыг илрүүлж газар шороон дээр минь эзэн шиг сууж байгаа хятадууыг газар дээр очиод сурвалжилж ард түмэнд мэдээлдээ жнь: Дорнодын нёфть олборлолт гэх мэт .20 гаран жил манайд ямар ашиггүй гадагш зөөсөөр л байна.Тэнд монгол хүний мэдэл гэж байхгүй яг хятадад байгаа юм шиг Орон нутгийн эох мэдэл бол цаашаа


  • Zochin · [202.179.24.230] · 2017/12/13

    Chamd amjilt husie. Biuee bodooroi, bas bolgoomjtoi baigaarai. Hurtstai hiisen yariltslagiig uzsen. Daanch dee. Iim hun manai ulsiin Tagnuuliin baiguullagiig udirdaj baih gej dee. Yaria ni yamar ch emh tsegtegui, tug tag hiisen oilgomjgui, sanaa bodloo ilerhiileh chadamjgui umnuus ni ichmeer yarih shig bolson. Bur suuldee ugiig ni sonsohoor zalhuu hureed baisan. Iim hun yaij tagnuulch hiideg um bol doo huurhii!!! Tegeed tiim tom baiguullagiig iimerhuu bolovsrol muutai uls turchdiin halaasni hun udirddag geheer manai ulsiin turiin alba yaij uragshlah be? Huguu talaar ene hun medleg bolovsrol unen muutai hun umaa. Uuriiguu bolovsruulaach. Tetgevert garah boloogui bizdee.


  • уугий · [202.9.40.244] · 2017/12/13

    ичиж амьдар захилгаар хийдэг шүү хэн шударга сайн гээд байгаа юм ивээн тэтгэгч санхүүжүүлэгч байгаа учраас дуугарч байгаа шүү дээ


  • onshore · [202.179.24.41] · 2017/12/13

    ene dooguur dandaa zahialgatai offshorchidiin gar hul bolson bie unelegch yanhanuud comment bichsen bna hahahahah


  • зочин · [202.9.44.66] · 2017/12/13

    Надад албан тушаал хэрэггүй, ХЭВЛЭЛ ийн эрх чөлөө хэрэгтэй гэчихжээ. Аргагүй дээ албан тушаалаас илүү хэвлэлийн эрх чөлөө чамд маш их мөнгө , хов хутгаж 2 нүүр гаргах боломжийг өгч байгаа болохоор тэр биз. . .


  • Зочин · [64.71.174.84] · 2017/12/13

    Нямдорж гуайтай ярьсанаа сайн ярилцлага боллоо гэж хуцсан шүү чи.Ёстой тэнэг ярилцлага болсон.Дөлгөөн дээр нэг таныг муулаад бсан ортойдог шүү


  • МӨНХБАЯСГАЛАНД · [64.71.174.84] · 2017/12/13

    Мөнхбаясгалан гуай баримт ярьдаг хэрнээ.Шүүхийн шийдвэртэй баримтаа хараад хэлээд байгаа Нямдорж гуайг илт буруутгах гээд бсанаа тактик гэж тайлбарлаж байгаа дэндүү муйхар шинжтэй байна.Танд бас мэдрэмж дутдаг шүү.Хурцыг яриа бол дэндүү бүдүүлэг эрээ цээргүй хуулийн хүн гэхэд хүүхэд шиг хов ярьж байхад нь та яаж ч чадаагүй гэхийм даа.Баяжсан 50 тэрбумынх нь баримт гэж арай үнэт эдлэлийнх нь зургийг хараад итгэчихдэг бол та эсвэл албаар итгэсэн эсвэл таны мэдрэмж худлаа байна гэсэн үг.


  • Зочин · [64.71.174.84] · 2017/12/13

    http://shuurhai.mn/n/362#comment-2235


  • МӨНХБАЯСГАЛАНД


  • зочин · [202.9.44.66] · 2017/12/13

    Хурцад тал засаад байгаа юм биш үү? Паникт орсноо гайхаад л өнөөх нь айлгадаг аргаа хэрэглэж дээ янз нь


  • шударга байцгаая · [202.21.114.226] · 2017/12/13

    хурц баттулга 2 холбоотой учраас л мөнхбаясгалан бас нэг мөнгө авсан нэвтрүүлгээ хийж байна,гэм буруугүй хүнийг юу гэж тэр улсууд баривчлах вэ дээ,тийм л юм бол хурц мөнхбаясгалан 2 хөтлөлцөөд англи германаар аялаад сурвалжлага хийгээд ир тэгвэл итгэе,мөнхбаясгалан үнэхээр сэтгүүл зүйн янхан биш юм гэж ард түмэн хүндлэнэ дээ


  • xurts · [202.9.42.150] · 2017/12/13

    Bitgii xuts muu mongonii setguulch


  • а · [202.21.117.122] · 2017/12/13

    өөрийг нь хэнээс мөнгө аваад хэнээр араа даалгаад байгааг чинь мэдэх байлгүй чи хэцүү л болно доо


  • Зочин · [188.166.87.191] · 2017/12/13

    ЧАДВАЛ ЖЕНКОГИЙН ТӨМӨР ЗАМААС ИДСЭН 700 САЯ ДОЛЛАР, ЭРДЭНЭ НИЙГМИЙН ДААТГАЛААС БАЯЖСАН ТАЛААР ЮМ ХИЙГЭЭЧ. ЧАДАХГҮЙ ШДЭ


  • za · [59.153.113.253] · 2017/12/13

    tiim bizd ee bavsaa/////


  • za · [59.153.113.253] · 2017/12/13

    cnadbartai setgyylcn xet heg talguu dalbiigaad baibal yhelegdexgyi l baix daa bygd adil sh yy dee/


  • зочин · [202.21.114.226] · 2017/12/13

    хурц хулгайлаад авч явсан болохоор л гэмт хэрэгтэн учраас л англи герман тэр мундаг хүний эрх хууль журмыг тэгш шударгаар хэрэгжүүлдэг улсууд барьж хорьж байгаа байхгүй юу,чи өөрийгөө арай бүхнийг тодруулаад үнэнийг тогтоочихдог ганц авгай гээд дүрдээ итгэчихсэн юм уу,дэлхийн 2 том гүрэн чамаас дутуу ажиллав л гэж,энэ чинь л чамайг бас хурцын талд худалдагдсаныг чинь баталж байна шүү дээ,ингээд л чиний жүжиг худалдагдсан эрэн сурвалжлах сэтгүүл зүй чинь ард түмэнд баригдаад байна шүү дээ,


  • Зочин · [202.21.103.18] · 2017/12/13

    Монголчуудын сэтгэл зүйгээр нааддаг хүүхэн дээ. шударга хүн гэхгүй ээ


  • зөв монгол · [103.9.90.130] · 2017/12/13

    тийм л их шударга юм бол халтмаагийн баттулгын оффшор, 17 чингэлэг спиртын хэрэг, төмөр замын хулгай луйврыг гаргаж ирэхгүй юу даа.


  • Зочин · [103.9.90.228] · 2017/12/13

    Балиар авгай


  • Gxd · [202.131.238.35] · 2017/12/13

    Энэ авгай хичнээн ч шоуддаг юм бэ дээ? Оролцож байгаа хүнээсээ асуучихаасай гэж хүсч байгаа асуултыг ихэвчлэн тойрч байгаад л дуусгачих юм эрх чөлөө нь байна асууж байгаа асуулт нь нэг л онц биш ээ? Мэдрэмжгүй юм уу? эсвэл ...


  • зочин · [202.21.114.226] · 2017/12/13

    ерөнхийлөгч баттулгаас уучлал гуйсан уу,энэ асуулт л чамайг сэтгүүлчийн үзгээ хүртэл бүх юмаа худалдсан янхан гэдгийг баталсан байхгүй юу,танай нам гээд инээгээд шоолоод байх юм даажигнаад энэ тэнцвэртэй хандаж буй сэтгүүлч үү нэг талыг барьсан төлбөртэй янхан уу гэдгийг чинь баталж байгаа юм,тийм л мундаг юм бол женкогоо шороо овоолж идсэн хэргээр нь нэвтрүүлэг хийгээтэх тэгвэл чамд итгэнэ шүү дээ ккк ккк ккк чадах уу чи шороо овоолж идсэн мөнгөнөөс нь идчихсэн юм чинь


  • Зочин · [202.131.242.254] · 2017/12/13

    Balduuniih ni mundag bhawdee. hudlaa unen yum nairuulj bicheed shantaach hiij amidardag balai awgai shd.


  • Зочин · [119.40.98.162] · 2017/12/13

    chi yamar ch ajil barahgui horon muu hogiin tsuguulgaar biee unelehdee garguuun bh iim huuhnuud alba hashaad samarch bna sh de tednees ch dor bh shuu ooroo


  • зочин · [103.26.192.43] · 2017/12/13

    мундаг шүү амжилт хүсье