Дэлхийн хамгийн том цэнгэг усны загасыг Камбожийн нутаг дахь Меконг мөрнөөс барьсан тухай эрдэмтэд зарлажээ.
Зургаадугаар сарын 13-ны өдөр баригдсан хорхой загас хошуунаасаа сүүл хүртлээ бараг дөрвөн метр урт, 300 орчим килограмм жинтэй байсныг Америк-Камбожийн хамтарсан “Меконгийн Гайхамшиг” төслийн баг өчигдөр мэдээлсэн байна.
Цэнгэг усны хамгийн том загасны өмнөх дээд амжилтыг 2005 онд Меконг мөрний Тайландын хэсгээс баригдсан 293 кг жинтэй муур загас эзэмшиж байжээ.
Зүүн хойд Камбожийн нутгийн нэгэн загасчин аварга том хорхой загасыг барьснаа төслийнхөнд анх дуулгасан юм байна. Дуудлагыг аваад хэдхэн цагийн дотор очсон судлаачид аварга том загасыг хараад мэл гайхсанаа ярьжээ.
“Ялангуяа цэнгэг уснаас ийм том хэмжээтэй загас барина гэдэг санаанд багтамгүй хэрэг. Тиймээс манай багийнхан бүгд үнэхээр их гайхсан” гэж голын экологийн төрөл зүйлүүдийг хамгаалах зорилготой “Меконгийн Гайхамшиг” төслийн ахлагч Зэб Хоган ярьсан байна.
Меконг мөрөн Хятад, Мьянмар, Лаос, Тайланд, Камбож, Вьетнам улсуудын нутгийг дамжин урсдаг. Уг мөрөнд цэнгэг усны хэд хэдэн том загасны төрөл зүйлүүд амьдардаг ч сүүлийн жилүүдэд устах аюултай тулгараад байгаа. Ийм аварга том загас олдсон нь сүйрлээс аврагдах найдлага төрүүлж байгааг судлаачид онцолж байна.
Төслийнхөн баригдсан хорхой загасны сүүлэнд газарзүйн байрлал тогтоогч суулгаад мөрөнд буцааж тавьжээ. Ингэснээр уг аварга амьтны амьдралын хэв маягийг нэг жил орчим хугацаанд судлах юм.
“Аварга хорхой загас маш бага судлагдсан амьтан юм. Бүр шинжлэх ухаанд тэмдэглэгдсэн нэр нь хүртэл сүүлийн 20 жилийн хугацаанд хэд хэд солигдож байв” гэж Хоган ярьжээ.
Мөрөнд нь буцааж тавьсан өдөр буюу зургаадугаар сарын 14-нд тэнгэрийн хаяанд тэргэл сар мандаж байсан, баг бие нь дугариг хэлбэртэй тул аварга хорхой загасанд “Boramy” (тэргэл сар) гэх нэрийг өгсөн байна. Хэмжээгээрээ дээд амжилт тогтоосон загасыг барьсан загасчныг зах зээлийн ханш дээр үндэслэн $600-аар шагнажээ.
Эх сурвалж: Associated Press
