Өнөөдөр болох дунд хугацааны буюу завсрын сонгуулиар америкчууд Төлөөлөгчдийн танхим, Сенатын гуравны нэгийг, хууль тогтоох байгууллага, олон муж улсын захирагч нарыг сонгодог. Ийм журмыг 1845 онд баталсан хуулиар тогтоожээ. Энэ удаагийн сонгуулийн үр дүн Жо Байдены дараагийн хоёр жилийн ерөнхийлөгчийн албан тушаал, түүний бодлого, тэр дундаа Оросын түрэмгийллийн эсрэг тэмцэлд хүчтэй нөлөө үзүүлэх нь дамжиггүй. Завсрын сонгуулийн талаар дэлгэрүүлж дурдвал:
Төлөөлөгчдийн Танхим
Төлөөлөгчдийн танхимын 435 гишүүнийг хоёр жил тутамд сонгодог. Сүүлийн хоёр жилийн хугацаанд Ардчилсан намынхан танхимд олонхи болсон. Энэ нь ердийн зүйл юм. Шинэ ерөнхийлөгч сонгогдох үед түүний нам Конгрессын хоёр танхимд хяналтаа авдаг.
Гэвч энэ удаагийн сонгуулиар Ардчилсан нам Төлөөлөгчдийн танхимд олонхоо хадгалах боломж үнэхээр бага байна. Үүнд гурван хүчин зүйл нөлөөлж байна. Үүнд:
Нэгдүгээрт, түүхэн тогтвортой хандлага бий. Ерөнхийлөгчийн эхний бүрэн эрхийн хугацаанд нам нь дунд хугацааны сонгуульд ялагдал хүлээдэг.
Хоёрдугаарт, Бүгд найрамдах нам бүтцийн хувьд давуу талтай. Хоёр намын сонгогчдын хүн ам зүй, хаана амьдардаг, нас, хүйс, арьсны өнгө, орлогын түвшин, боловсролын түвшин зэргийг нарийвчлан судалдаг. Эдгээр бүх шинж чанарууд нь хоорондоо нягт уялдаатай боловч газрын зураглалыг хийвэл хотуудад Ардчилсан намынхан, хөдөөд Бүгд найрамдахчууд давамгайлж, хотын захын хороолол нь тулааны талбар болдог. Cook Political Report судалгааны байгууллагын тайланд дурдсанаар 159 дүүрэгт Ардчилсан нам, 188 дүүрэгт Бүгд найрамдахчууд ялах баталгаатай байгаа бол өөр 29 дүүрэгт Ардчилсан нам ялах магадлал өндөр байна гэж дүгнэжээ.
Цаашилбал, олонхи болохын тулд дор хаяж 218 суудал авах шаардлагатай байдаг. Тиймээс Ардчилсан нам үүн дээрээ нэмж наанадаж 30 гаруй дүүрэгт ялах шаардлагатай. Сонгуулийн үр дүнг нь урьдчилан тааварлах боломжгүй ердөө 35 дүүрэг байгаа. Гэтэл судалгааны төвийн мэдээлснээр эдгээрээс 10 дүүрэг нь Бүгд найрамдахчуудыг дэмжих хандлагатай байна.
Гуравдугаарт, энэ бүхэн Америкийн нийгэмд хоёр үеийнхний турш мэдрэгдээгүй өөр нэг асуудал болох инфляцийн фон дэвсгэр дээр бүдгэрч байна. Есдүгээр сарын мэдээллээр АНУ-д инфляци жилд 8.2% байсан бөгөөд үнийн ийм өсөлт хамгийн сүүлд 70-аад оны сүүл, 80-аад оны эхээр ажиглагдаж байжээ. Инфляци нь цар тахал болон нефтийн үнийн өсөлтөөс шалтгаалсан нарийн төвөгтэй үйл явц болсон.
Үүний хариуд Ардчилсан намынхан нийгэм, дэд бүтэц, байгаль орчны хөтөлбөртөө их наяд доллар зарцуулснаар үнэ өсч эхэлсэн. Бүгд найрамдахчууд энэ нь инфляцийг улам нэмэгдүүлсэн гэж үзэж байна.
Бүгд найрамдахчууд ялалт байгуулсан тохиолдолд Төлөөлөгчдийн танхимын бүх удирдах албан тушаалыг авч, хэлэлцэх асуудлаа бүрэн тодорхойлох болно.
Сенат
Сенатын 35 сенаторыг завсрын сонгуулиар сонгоно. Эдүгээ Сенатын танхимд Ардчилагчид болон Бүгд найрамдахчууд хоёулаа тэнцүү тооны буюу 50 суудалтай.
Ардчилсан намынхан доод тал нь 50 суудлаа хадгалж үлдэхийн тулд Пенсильвани, Жоржиа, Невада, Аризона гэсэн ширүүн өрсөлдөөн өрнөж байгаа дөрвөн мужаас гуравт нь ялах шаардлагатай байсан ч боломж хол харагдаж байгаа юм. Түүнчлэн хэрэв нэр дэвшигчдийн хэн нь ч 50-иас дээш хувийн санал аваагүй бол хоёр дахь шатыг явуулах шаардлагатай болно.
Бүгд найрамдахчууд ялвал Украинд үзүүлэх америкийн дэмжлэг юу болох вэ?
Арваннэгдүгээр сарын 4-нд Жоржиа муж улсын Конгрессын гишүүн, Трампыг дэмжигч Маржори Тэйлор Грийн Бүгд найрамдах нам олонх болсон конгрессоос Украйн нэг ч төгрөг авахгүй гэж мэдэгдэв.
Түүнчлэн 10-р сард Төлөөлөгчдийн танхим дахь цөөнхийн удирдагч (одоохондоо) ирээдүйн спикер болох найдвартай Кевин МакКарти нар "үнэгүй чек" байхгүй гэж мэдэгджээ. Доналд Трамп, түүний хөвгүүд эсвэл Fox News-ийн хөтлөгч Такер Карлсон зэрэг нам дахь алдартай хүмүүс Украины дэмжлэгт эргэлзэж байна.
Гэхдээ Бүгд найрамдах намынхан бүгд ийм байр суурьтай байдаггүй. Сенат дахь Бүгд найрамдах намын бүлгийн дарга Митч Макконнелл Украиныг дэмжиж байгаа бөгөөд тавдугаар сард Киевт очиж байв.
Ямартай ч Бүгд найрамдах намын олонх Украинд үзүүлэх цэрэг, эдийн засгийн тусламжийн шинэ төсвийн хуваарилалтад илүү сонгомол хандана гэж найдаж болно.
2024 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуульд хэрхэн нөлөөлөх вэ?
Дональд Трамп 2024 онд нэр дэвших магадлалтай. Гэхдээ Бүгд найрамдах намын дотор түүний өрсөлдөгчид гарч ирж болзошгүй. Тухайлбал, Флорида мужийн захирагч Рон ДеСантис одоо тэдний дундаас хамгийн ирээдүйтэй гэж тооцогддог. Түүнчлэн Трампын үед Дэд ерөнхийлөгч байсан Майк Пенс болон түүний Төрийн нарийн бичгийн дарга Майк Помпео нарыг нэрлэж болно. Гэвч Трамп нэр дэвшинэ гэдгээ зарлавал тэд түүнтэй өрсөлдөж зүрхлэхгүй байх магадлалтай.
Жо Байден мөн хоёр дахь удаагаа нэр дэвших бодолтой байгаагаа нэг бус удаа хэлж байсан. Гэвч тэрбээр 2024 онд сонгуулийн дараахан 82 нас хүрнэ. Хэрэв энэ завсрын сонгуулийн үр дүн Ардчилсан намын хувьд таагүй гарвал Байдены рейтинг ойрын саруудад сэргэхгүй бөгөөд нам дотроо хүчтэй шахалттай нүүр тулах нь гарцаагүй юм.
Эх сурвалж: Toim.mn
