Эрчүүдээсээ дутахгүй улстөрч

Улс төр бол хатуу тоглоом. Тийм ч учраас энэ хатуу тоглоом голлон эрчүүдийн дунд явагддаг. Олон нийт ч улс төрийг эрчүүдээр төсөөлдөг. Харин сүүлийн үед энэ байдал эсрэгээрээ эргэж байна. Хатуу ширүүн улс төрийн ертөнцөд эмэгтэйчүүд хүч түрэн орж ирэх болжээ. Өнөөгийн парламент түүхэндээ хамгийн олон эмэгтэй гишүүнтэй. Тэдний дунд өөрийн гэсэн имижтэй, эрчүүдээс дутахааргүй улстөрчийн үүргийг гүйцэтгэж яваа нь Ц.Цогзолмаа гишүүн.

Тэрбээр 2016 онд Сүхбаатар дүүргээс УИХ-ын гишүүнээр сонгогдон ажиллаж байна. Ховд аймгийн уугуул тэрбээр 1992 онд ЗХУ-ын Эрхүү хотын Улсын багшийн их сургууль, багш, түүхч 2004 онд Удирдлагын академи, төрийн удирдлага, 2009 онд Тагнуулын академи, эрх зүйч мэргэжлээр тус тус төгсжээ.

Анх ажлын гараагаа Ховд аймгийн Засаг даргын тамгын газарт мэргэжилтнээс эхлэн Нийслэлийн хүүхэд, залуучуудын хөгжлийн газрын дарга, Сүхбаатар дүүргийн Засаг дарга, нийслэлийн Засаг даргын орлогчийн албыг тус тус хашиж байжээ. Мөн НИТХ-ын төлөөлөгч, МАН-ын Эмэгтэйчүүдийн холбооны Ерөнхийлөггчөөр ажиллаж байсан туршлагатай. Энэ үеэс түүний улс төрийн карьер эхэлсэн. Намынхаа эмэгтэйчүүдийн байгууллагыг удирдан ажиллах хугацаандаа өөрийгөө хэн бэ гэдгийг харуулснаар намын удирдлагууддаа үнэлэгдэж, УИХ-ын гишүүн болох замнал нь эхэлсэн түүхтэй. Түүний хувьд 2012 онд Сүхбаатар дүүрэгт МАН-аас нэр дэвшсэн ч сонгогдож чадаагүй тул 2016 онд даагаа нэхэж УИХ-д сонгогдсон.

Анх удаа парламентад ажиллаж байгаа гэхэд түүний үг яриа, үйлдэл нь хэдийн цэгцэрч, туршлагатай улстөрчдөөс дутахааргүй төрийн түшээ болсон. Анхнаасаа нийслэлд ажилласан хүн. Нийслэлийн Засаг даргын орлогч, дүүргийн Засаг дарга гэхчилэн алба хашиж ирсэн нь улс төрийн гадна тогоонд удаан чанагдсаных биз ээ.

Шулуухан хэлэхэд, Ц.Цогзолмаа гишүүн УИХ-ын дарга асан М.Энхболдын итгэлт хүмүүсийн нэг. Том дүүрэг удирдаж байсан түүнийг У.Хүрэлсүх танхимын сайдаараа авч, боловсролын салбарыг хэсэг даатгасан. Энэ салбарыг аваад явчих сэтгэл, зүтгэл байсныг өнгөрсөн богино хугацаанд харуулсан ч үзэл бодлоосоо ухарч чадаагүйнхээ төлөө тэрбээр сайдын суудлаасаа огцрох гол шалтгаан нь болсон.

Өнгөрөгч оны сүүлээр ЖДҮ-чдийн эсрэг тэмцсэн 60 тэрбумынхан улам хүчээ авч, Засгийн газрыг огцруулах бичигт УИХ-ын гишүүн Д.Хаянхярваагийн албан бланк дээр нийт 27 гишүүн гарын үсэг зурсны дунд Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, спортын сайд асан Ц.Цогзолмаа байсан нь олныг гайхшруулсан юм. Танхимынхаа гишүүдээс цор ганцаараа Засгийг унагаах кноп дарсан нь сайдын албан тушаалаа өгөх, цаашлаад УИХ-д дахин намаасаа нэр дэвших эрхгүй болгов.

Дээрх үйлдэл нь түүнийг нийгэмд сайн, муу гэсэн хоёр туйлд хуваасан. Нэг хэсэг нь шударга, эршүүд, үзэл бодолдоо үнэнч гэсэн бол нөгөө хэсэг нь урвагч, шарвагч гэж цоллосон. Өнөө цагт улстөрчдөд үгүйлэгдэх болсон үзэл бодолдоо үнэнч байх гэдэг зарчмыг ихэнх нь таягдаж хаясан. Өнөөдөр хэлснээ маргааш нь үгүйсгэдэг улс төрчид ч цөөнгүй бий. Харин Ц.Цогзолмаа гишүүний хувьд муухан эрчүүдээс илүү сонголт хийсэн. Тэр эмэгтэй хүний хувьд улс төрийн бэрх бүхнийг богинохон хугацаанд туулсан.

Хэрэв тэр албан тушаалдаа үнэнч үлдэхийг илүүд үзсэн бол танхимынхаа эсрэг гарын үсгээ зурахгүй байсан нь лавтай. Гэхдээ тэр хүн байх, үзэл бодолдоо үнэнч байх гэдэг ямар ч албан тушаалаас үнэ цэнэтэй гэдгийг намынхаа хөгшин, залуу гишүүддээ үлгэрлэн харуулсан.

Дөрвөн жилийн мөчлөгөөр явагддаг УИХ-ын сонгуулийн хар, цагаан пиар сонгууль болохын өмнөх нэг жилд эрчээ авдаг. Гэхдээ саяхныг хүртэл ийм байсан гэдгийг онцлох нь зүйтэй.

Сүүлийн жилүүдэд сонгуулийн сурталчилгаагаа явуулах хугацаа нь дөрвөн жилээр яригддаг болчихож. УИХ-ын гишүүн Ц.Цогзолмааг тойрсон элдэв хар пиар хэвлэлийн хуудаснаа тасрахгүй. Хар тамхины хэрэгт холбогдсон охиныхоо хэргийг нуусан гэх мэт ялангуяа Боловсрол, шинжлэх ухааны салбар хариуцсан сайд болсон цагаас эхлэн олны шүүмжлэлд багагүй өртсөн. Түүнчлэн түүний "гэр бүлийнхний ургийн мод" ургасаар байгаа тухай мэдээлэл ч бий. Тухайлбал, Ц.Цогзолмаа гишүүний нөхрийг төрийн өмчит үйлдвэрийн газрын дарга, охиныг нь яамны газрын даргаар томилсон гэдэг. Тэрбээр сүүлд энэ бүхэнд хариулт өгч “Надад хамгийн үнэтэй зүйл бол гэр бүл, үр хүүхдүүд минь шүү. Би үнэт зүйлээсээ урвахгүй" хэмээн тайлбар хийж байсан удаатай.

Сайдын ажлаа ч өгч, жирийн гишүүнээрээ ажилласнаар Ц.Цогзолмаа гишүүнийг тойрсон элдэв пиар хэсэгтээ намжив бололтой.

ТӨГССӨН СУРГУУЛЬ, МЭРГЭЖИЛ:

1992 онд ЗХУ-ын Эрхүү хотын Улсын багшийн их сургууль, багш, түүхч

2004 онд Удирдлагын академи, төрийн удирдлага

2009 онд Тагнуулын академи, эрх зүйч

АЖИЛЛАСАН БАЙДАЛ:

1992-1993 онд МУИС-ийн Ховд дахь салбарт багш

1993-1994 онд Ховд аймгийн ЗДТГ-т мэргэжилтэн

1994-1995 онд Ховд аймгийн ИТХ-д мэргэжилтэн

1995-1996 онд Ховд аймгийн Хүүхдийн төвд мэргэжилтэн

1996-1997 онд Ховд аймгийн Эмэгтэйчүүдийн зөвлөлийн дарга

1994-1998 онд Монголын Скаутын холбооны Хөтөлбөрийн дарга