УИХ-ын чуулганаар коронавирусийн халдвар "Ковид-19"- цах тахлын эрсдэлтэй үед санхүү эдийн засгийн тогтвортой байдлыг хангах, эрсдэлээс урьдчилан сэргийлэх, төрийн үйлчилгээг цахимд шилжүүлэх УИХ-ын тогтоолыг хэлэлцэх эсэх асуудлыг хэлэлцэж, гишүүд асуулт асууж, хариулт авч байна.
УИХ-ын гишүүн Ж.Батзандан: Тогтоолын төслийн 2.10-т "Иргэний тэтгэвэр барьцаалсан зээлийн төлбөрийг төрөөс нэг удаа төлөх арга хэмжээний хүрээнд банкинд байршуулсан Нийгмийн даатгалын сангийн мөнгөн хөрөнгийг чөлөөлөх" гэж бичсэн байна. Банкинд байршуулсан нийгмийн даатгалын сангийн мөнгөн хөрөнгө яг хэдэн төгрөг байгаа вэ. Үүнийг хэлж өгөөч. Мөн банкинд байгаа үнэт цаасуудыг чөлөөлөх тухай бас дурдсан байсан. Үүнийг бас тайлбарлаж өгөөч. Ер нь 30 жил банкуудыг дэмжсэн бодлого л явсан. Энэ хямралын үед банкуудыг биш иргэдийг дэмжих бодлого явуулах хэрэгтэй байна.
Ипотекийн зээлийн эргэн төлөлтийг царцаах тухай асуудлыг маш тодорхой оруулж өгмөөр байна. Тогтоолын төсөлд маш ерөнхий байдлаар оруулсан байгаа юм.
УИХ-ын гишүүн Б.Баттөмөр: 700 орчим тэрбум төгрөг байгаа шүү дээ, ахмадын тэтгэврийн зээлийг төрөөс нэг удаа даах мөнгө чинь. Иргэний тэтгэвэр барьцаалсан зээлийг л тэглэнэ. Түүнээс биш ямар нэг үнэт цаас чөлөөлөх, өр тэглэнэ гэсэн юм байхгүй.
УИХ-ын гишүүн Ж.Батзандан: Банкуудын эздийг л дэмжсэн бодлого яваад байна даа. Хэн гэдэг дарга, хэзээ Нийгмийн даатгалын сангийн мөнгөн хөрөнгийг банкуудад аваачаад өгчихсөн юм бэ. Чоно борооноор гэдэг шиг банкуудыг мөнгөжүүлэх л бодлого яваад байна.
УИХ-ын гишүүн Б.Чойжилсүрэн: Банкийг дэмжиж байгаа юм байхгүй ээ. Эсрэгээрээ банкууд ниймийн хариуцлагаа ухамсарлаад, 500 сая хүртэлх дүнтэй зээлийн хүүг 3 хувиар буулгаж, ашиггүй ажиллая гэж байгаа юм. Арынх нь хавсралтад байгаа шүү. Нийтдээ 8 хувийн зээлийн хөнгөлөлтийг зээлдэгчдэд үзүүлье гэж байгаа юм. Та буруу ойлгочихож. Нийгмийн даатгалын сангийн банкуудад байгаа хөрөнгийг чөлөөлье гэдэг нь ийм учиртай. Сая НДШ-ийг чөлөөлчихсөн шүү дээ. Тэгэхээр 2020 онд нийгмийн даатгалын сангийн орлого 800 тэрбумаар буурна. Тэгэхээр Нийгмийн даатгалын сангийн эх үүсвэрийг банкуудад байршуулаад, "Эрдэнэс Монгол" компанийн бонд авахуулчихсан байсныг нь Монголбанк руу авч, чөлөөлье л гэж байгаа юм. Үндсэндээ зах зээл рүү мөнгө гаргах гэсэн л санаа.
Монголбанкны Ерөнхий эдийн засагч Д.Ган-Очир: Ковид-19 халдварын үүсэж буй эдийн засгийн хүндрэл банкны салбарт хүчтэй нөлөөлж байна. Одоогоор 2.6 их наяд төгрөгийн зээлийн доголдол үүссэн байгаа. Үүнтэй холбогдуулж зээлийн буцаан төлөлтийг хойшлуулах, хугацааг нь сунгах зохицуулалт хийж байна. Ингэснээр банкуудад орж ирэх мөнгөн урсгал тасалдаж, зогсож эхэллээ. Цаашлаад банкуудын төлбөр түргэн гүйцэтгэх чадварт хүндрэл үүсэж болзошгүй нөхцөл байдал бий болж эхэлсэн. Банкууд үнэт цаас эзэмшиж байгаа ч түүгээрээ төлбөр, зээл гаргах боломжгүй шүү дээ. Тиймээс Монголбанк хуулийн дагуу үнэт цаасыг нь худалдаж авч, мөнгө өгч байгаа юм. Тэгэхээр төлбөр түргэн гүйцэтгэх боломж банкуудад бий болно. Энэ утгаар нь Монголбанк банкуудад байгаа үнэт цаасыг хуулийн дагуу худалдаж авч байгаа.
УИХ-ын гишүүн Ц.Мөнх-Оргил: Б.Баттөмөр нарын гишүүдийн өргөн барьсан тогтоолын төслийг хэлэлцэхийг дэмжиж байгаа. Байнгын хороодоор хэлэлцээд, засвар орох байх. Би нэг саналтай байна. НДШ, ХАОАТ-аас чөлөөлсөн. Ноолуур, хүүхдийн мөнгө гээд нэлээд олон арга хэмжээг авч хэрэгжүүллээ. Одоо банкуудаа эрүүлжүүлэх чиглэлээр ажиллах юм байна. Энэ дунд нэг салбар үлдчихлээ. 420 мянган зээлдэгчидтэй ББСБ-аа яаж дэмжих юм бэ. ББСБ гээд ярихаар мөнгө хүүлэгчдийг дэмжлээ л гэх байх. Надад ББСБ байхгүй. Миний эргэн тойрныхонд байхгүй шүү. 420 мянган зээлдэгч ББСБ-аас зээл авчихсан байна. Энэ хүмүүст туслах хэрэгтэй байна аа. Тиймээс банкны салбарт авч хэрэгжүүлж байгаа бодлогод ББСБ-ыг хамруулмаар байх юм.
УИХ-ын гишүүн Б.Чойжилсүрэн: Цар тахал эхлээд 3 сар болж байна. Бүх хүндрэл бодит салбарт гарч байгаа. Тун удахгүй санхүүгийн салбар руу шилжих гээд байна. Тиймээс банкны төлбөр түргэн гүйцэтгэх чадварыг нэмэх чиглэлд ажиллаад байгаа юм. Санхүүгийн салбарыг дэмжинэ гэхээр ББСБ-ыг хамруулна. Танд тодорхой санал байгаа бол бид тусгах бололцоотой.
Гишүүд үг хэлж, асуулт асуусны дараа санал хураахад 43 гишүүн дэмжиж, 86 хувь нь тогтоолын төслийг хэлэлцэх нь зүйтэй гэж үзэв. Ингэснээр анхны хэлэлцүүлэгт бэлтгэхээр байнгын хороодод шилжүүллээ. Чуулганы хуралдаан үргэлжилж байна.
